Karahan toplumda her bireyin erken yaşlardan itibaren finansal hususlarda farkındalığa sahip olmasının ve yanlışsız kararlar verebilmesinin finansal istikrar için hayli kıymetli olduğunu belirterek, Global Para Haftası’nın da bu kapsamda her yıl tüm dünyada finansal okuryazarlığın değerine vurgu yaptığını söyledi.
Gençlerin parayı anlamasının, yönetmesinin ve geleceğini planlamasının hayli değerli olduğunu lisana getiren Karahan, “Çünkü finansal mevzularda şuurlu bireyler demek, daha güçlü bireyler, daha güçlü kurumlar ve daha güçlü bir iktisat demek” diye konuştu.
Karahan, TCMB’nin temel maksadının fiyat istikrarını sağlamak, korumak ve sürdürmek olduğunun altını çizerek, fiyat istikrarının neden kıymetli olduğuna ait görüşlerini paylaştı.
Paranın alışveriş kolaylığı, tasarruf imkanı ve fiyat karşılaştırması imkanı sağladığını kaydeden Karahan, paranın bu fonksiyonlarını yerine getirmemesi halinde ticaretin, tasarrufun ve ekonomik kararların zorlaştığını, yüksek enflasyon devrinde bunların yaşandığını anlattı.
Karahan, enflasyon ortamında insanların parayı elde tutmak yerine harcamak, döviz almak ya da öteki varlıklarda pahalandırmak istediğini lisana getirerek, bu davranış toplum geneline yayıldığında tasarrufun azaldığını, yatırımın zorlaştığını ve ekonomik istikrarın bozulduğunu söyledi.
“Kısa müddette yüksek kar vadeden tekliflere karşı dikkatli olmak gerekiyor”
TCMB Başkanı Karahan, ekonomide binlerce hatta yüz binlerce farklı fiyatın kelam konusu olduğunu, kendilerinin bu fiyatların ortalamasını alarak bir enflasyon oranı hesapladıklarını kaydederek, lakin her hanenin harcama yapısı farklı olduğu için birtakım insanların enflasyonu daha yüksek ya da daha düşük hissedebildiğini anlattı.
Enflasyonun günlük hayatı bir modülü olduğunu ve tesirlerinin yalnızca fiyatlarla sonlu olmadığını lisana getiren Karahan, kelamlarını şöyle sürdürdü:
“Enflasyon tıpkı vakitte toplumun refahını çok derinden tesirler. Sağlıklı bir iktisatta kaynakların birçok üretime, yatırıma ve yenilikçi alanlara yönelir. Bu sayede yeni işletmeler kurulur, yeni teknolojiler geliştirilir, yeni istihdam alanları oluşur. Ancak yüksek enflasyon ortamında beşerler birden fazla vakit yatırıma değil, tasarruflarını muhafazaya odaklanır. Bu da ekonomik büyümeyi olumsuz tesirler.”
Karahan, finansal okuryazarlığın kıymetine değinerek, erken yaşlarda kazanılan finansal alışkanlıkların hayat uzunluğu devam edeceğini, harcamayı öğrenmek kadar tasarruf etmeyi ve yatırım yapmayı öğrenmenin de epey kıymetli olduğunu vurguladı.
Finansal sistemde yaşanan dijitalleşmenin büyük kolaylıklar sağlamanın yanı sıra birtakım yeni riskleri de beraberinde getirdiğini kaydeden Karahan, “Çok kısa müddette yüksek çıkar vadeden tekliflere karşı dikkatli olmak gerekiyor. Zira finansal nitelikte aldatma maksatlı yollar de dijital ortamda süratle yayılabiliyor. Bu nedenle finansal okuryazarlık artık bilgiye ulaşma hüneri, riskleri tanıma yeteneği ve gerçek karar verme alışkanlığı da gerektiriyor” formunda konuştu.
“Üniversite öğrencileri ile bir ortaya geleceğiz”
TCMB Başkanı Karahan, gençlerin ekonomi ve finans mevzularına merak duymasının, soru sormasının ve şuurlu kararlar almasının güçlü bir toplum için büyük kıymet taşıdığını belirtti.
Karahan, şu değerlendirmelerde bulundu:
“Parayı anlamak şuur kazandırır. Şuur hakikat kararlar getirir, yanlışsız kararlar güçlü bir gelecek sağlar. Bireylerin finansal bilgileri ve finansal sistemin risklerine karşı farkındalıklarını önemsiyoruz. Tam da bu nedenle TCMB olarak toplumun tüm bölümleriyle daha güçlü, şeffaf ve anlaşılabilir bir irtibat kurmayı merkeze alıyoruz. 2025 yılından bu yana birçok kentte düzenlediğimiz para siyaseti ve makroekonomik görünüm toplantılarıyla, gerçek bölüm temsilcileri ile bir ortaya geliyoruz ve vatandaşlarımızla direkt bağlantı kuruyoruz. Bu yıl üniversitelere de giderek emsal toplantılar kapsamında üniversite öğrencileri ile bir ortaya geleceğiz.”
